Stres Bedenimizi Nasıl Etkiliyor?
Düşünülenlerin aksine stres düşmanımız değildir. İnsan hayatı için koruyucu bir işlevi bulunmakla
beraber stres motive olmamız için de gereklidir.
Fakat günlük hayatta aşırı strese maruz kalmak hem psikolojik ve davranışsal hem de fiziksel
problemlere neden olabilmektedir. Tehdit karşısında vücudumuz alarm durumuna geçer. Sinir
sistemimiz kortizol ve adrenalin hormonları salgılar. Kalp atışımız hızlanır, kaslarımız gerilir, nefes
alımı artar. Savaş-kaç tepkisi otomatik olarak devreye girmektedir. Stres anında vücut ortada tehdit
varmışçasına hareket etmeye başlar, günlük yaşam olayları karşısında da alarm durumuna geçeriz.
Sürekli tetikte olmak uzun vadede yorucu hale gelmekte ve işlevselliğimizi azaltmaktadır.
-Aşırı stres hastalıklarla mücadele etme kabiliyetimizi azaltması nedeniyle bağışıklık sistemini olumsuz
etkilemektedir.
-Kas iskelet sistemimiz ruh halimizin gerginliğinden etkilenir. Tekrarlayan kas gerginlikleri bedensel
ağrı ve acılara yol açabilir.
-Stres, akut hale geldiğinde kalp atış hızı ve kan basıncı yükselir. Akut stresin tekrar yaşanması ya da stresin kronik hale gelmesi (uzun zaman devam etmesi) damarlarda hasara yol açabilir. Kalp krizi ve felç riskini arttırmaktadır.
-Stres anında daha hızlı nefes alıp verme tepkisi gösteririz. Nefes darlığı yaşayanlar ve astım hastaları için bu durum ciddi bir sorun haline gelebilmektedir.
Yetersiz miktarda hava ciğerlerimize girdiğinde hiperventilasyon (güçlükle soluma) görülebilmektedir.
Bu durum panik ataklarına yatkın hale getirebilmektedir.
-Stres sindirim sorunlarına kaynak oluşturabilmektedir. Bağırsakların besin maddelerini emme kabiliyeti stres nedeniyle azalabilir. Mide ağrısı, bulantı, kabızlık, şişkinlik görülebilmektedir.
-Kadınlar açısından regl döngüsünde değişiklikler yaratabilmektedir.
-Stres sinyalleri, stres hormonları olan kortizol ve epinefrinin salınmasını etkiler ve karaciğer tarafından bize enerji sağlaması için glukoz (kan şekeri) üretilir. Stres azaldığında kan şekeri de düşecektir fakat bazı insanlar açısından diyabet riskini yükseltmektedir.
Olumlu stresi kendimizi geliştirmek için bir fırsat olarak kullanmak; aşırı stresten korunmak için kendimizi tanımak, sağlıklı başa çıkma tarzları ve etkili çözüm stratejileri geliştirmek katkı sağlayabilir.
Klinik Psikolog, Psikolojik Danışman Açelya Susuz
